⚠️

Deneysel Transliterasyon (Orijinal kaynaklara danışınız!)

  • Burada görülen çıktı, büyük dil modeli tarafından üretilmiş ve herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden, birebir yansıtılmıştır.
  • Bu metnin hatalar ve eksikler içermesi olasıdır. Sadece referans ve ön izleme amaçlı kullanılmalıdır. Daima birincil kaynaklara başvurunuz.
  • Düstur metni Kongre Kütüphanesi adresinden alınmıştır. (Turkey, and Abdülhamid Ii Collection. Düstur. [Istanbul: Matbaa-i Amire Ankara: Başbakanlık Basımevi, 1863] Periodical. https://www.loc.gov/item/ne62000951/.)
Page 154
Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
144

Gözetici olduğu halde bırağub da sirkat olundukda eğer sabî üzerindeki eşyayı hıfza kâdir ise zaman lâzım gelmez ammâ kâdir değil ise zaman lâzım gelir.

815 Madde
Müsteârın nafakası müsteîr üzerinedir. Binâenaleyh müsteîr âriyet hayvana alef vermeyüb de telef olsa zâmin olur.

816 Madde
İâre-i mutlakada yani muîrin iâreyi zaman ve mekân ve bir nevi intifâ ile takyîd etmediği surette âriyeti müsteîr dilediği zaman ve mekânda dilediği vechle isti’mâl edebilir.
Fakat örf ve âdet ile takayyüd eder.
Meselâ bir kimse bârgîrini o vechle mutlak olarak iâre ettikte müsteîr aña dilediği vakit biner ve dilediği mahalle gider.
Fakat âdet üzere iki saatte gidilecek mahalle bir saatte gidemez.
Kezâlik mutlak olarak iâre olunan bir han odasında müsteîr dilerse sâkin olur ve dilerse emtia vaz’ eder.
Fakat örf ve âdetin hilâfı olarak içinde demircilik edemez.

817 Madde
İâre zaman ve mekân ile takyîd olundukda kayd mu’teber olub müsteîr aña muhâlefet edemez.
Meselâ üç saat binmek üzere istiâre olunan hayvana dört saat binilemez.
Ve bir mahalle gitmek üzere istiâre olunan hayvan ile başka mahalle gidilemez.

818 Madde
İâre bir nevi intifâ ile takyîd olundukda müsteîr me’zûn olduğu intifâın mâfevkine tecâvüz edemez.
Amma aña müsâvî yâ ehven sûretde isti’mâl ile muhâlefet edebilir.
Meselâ buğday yüklenmek için istiâre olunan hayvana demir yâhud taş yükledilemez.
Amma buğdaya müsâvî yâhud ondan ehaff bir yük tahmîl olunabilir.
Ve kezâ binmek için istiâre olunan hayvana yük yükledilemez.
Amma yük için istiâre olunan hayvana binilebilir.

819 Madde
Muîr eğer müntefi’i ta’yîn etmeksizin mutlak olarak iâre etmiş ise müsteîrin anı ıtlâkı üzere isti’mâle salâhiyeti vardır.
Yani dilerse anı kendi isti’mâl eder ve dilerse başkasına iâre ile isti’mâl ettirir.

Âriyet