160

İzni olmaksızın yıkıp da orada harîk munkatı‘ oldukda eğer emr-i veliyyü’l-emr ile yıkmış ise damân lâzım gelmez.
Ve eğer hod-be-hod yıkmış ise dâmin olur.

920 Madde. Bir kimse âharın bağçesindeki eşcârı bi-gayr-i hakkın kat‘ ettikde sâhibi muhayyerdir dilerse ol eşcârın kâimen kıymetlerini ahz ile eşcâr-ı maktûayı kâtı‘a terk eder.
Ve dilerse kâimen kıymetlerinden maktûan kıymetlerini bi’t-tenzîl bâkî meblağ ile berâber eşcâr-ı maktûayı dahi alıkor.
Meselâ eşcâr kâim olarak bağçenin kıymeti on bin ve bilâ-eşcâr kıymeti beş bin ve eşcâr-ı maktûanın kıymeti iki bin guruşa olsa sâhibi muhayyerdir.
Dilerse eşcâr-ı maktûayı kâtı‘a terk ile beş bin guruş alır ve dilerse üç bin guruşla berâber eşcâr-ı maktûayı dahi alıkor.

921 Madde. Bir kimse mazlûm olmağla âhara zulm etmeğe salâhiyeti olamaz.
Meselâ biri diğerin mâlını itlâf etmekle o dahi bi’l-mukâbele ânın mâlını itlâf etse ikisi dahi dâmin olduğu gibi bir kabîleden biri diğer kabîleden
bir şahsın mâlını itlâf etmekle o dahi evvelki kabîleden diğer birinin mâlını itlâf eylese her biri telef ettiği mâlı dâmin olur.
Nitekim bir kimse aldanıp da âhardan bir kalp akçe alsa anı başkasına sürmeğe salâhiyeti olamaz.

( Fasl-ı Sânî )
( Tesebbüben itlâf beyânındadır )

922 Madde. Bir kimse tesebbüben birinin mâlını itlâf yâhud kıymetini tenkîs etse ya‘nî kendisinin fi‘li bir mâlın telefine yâhud noksân-ı kıymetine sebeb-i mufzî olsa dâmin olur.
Meselâ biri diğer kimesnenin esvâbına sarılıp da mücâdele ederken ol kimesnenin üzerinden bir şey düşüp telef olsa yâhud sakatlansa sarılan kimse dâmin olur.
Ve kezâ bir kimse diğerin tarla ve bağçesinin suyunu bi-gayr-i hakkın sedd edip de mezrûât ve mağrûsâtı kuruyup telef olsa yâhud suyu taşırıp da

(Diğerin)