57

( Fasl-ı Sani )

( Ba‘de’l-akd semen ve mebi‘in tezyid ve tenzili beyanındadır )

254 Madde — Bâyi‘ ba‘de’l-akd mebi‘in mikdarını ziyâde edebilir ve müşteri meclis-i ziyâdede kabul eder ise ol ziyâdeyi talebe hakkı olup bâyi‘in nedâmeti müfid olmaz ammâ ol meclisden sonra müşterinin kabulü muteber değildir.

Meselâ yirmi guruşa yirmi aded karpuz pazarlık olundukdan sonra bâyi‘ beş daha verdim deyip müşteri dahi ol meclisde kabul eder ise yirmi guruşa yirmi beş karpuz alır ammâ ol meclisde kabul etmeyip de sonradan kabul edecek olsa bâyi‘ ol ziyâdeyi vermek üzere icbâr olunamaz.

255 Madde — Müşteri ba‘de’l-akd semen-i müsemmâyı tezyid edebilir ve bâyi‘ meclis-i ziyâdede kabul eder ise ol ziyâdeyi talebe hakkı olup müşterinin nedâmeti müfid olmaz ammâ ol meclisden sonra bâyi‘in kabulü muteber değildir.

Meselâ bin guruşa bir hayvan pazarlık olundukdan sonra müşteri iki yüz guruş daha zamm ve ziyâde ettim deyip bâyi‘ dahi ol meclisde kabul ederse ol hayvanı bin iki yüz guruşa alır ammâ bâyi‘ ol meclisde kabul etmeyip de sonradan kabul edecek olur ise müşteri fazladan verecek olduğu iki yüz guruşu vermeğe icbâr olunamaz.

256 Madde — Bâyi‘in ba‘de’l-akd semen-i müsemmâdan bir mikdarını hatt ve tenzil etmesi sahih ve muteberdir.

Meselâ bir mal yüz guruşa pazarlık olundukdan sonra bâyi‘ yirmi guruşunu tenzil ettim dese ol malın mukabilinde ancak seksen guruş alabilir.

257 Madde — Ba‘de’l-akd bâyi‘in mikdar-ı mebi‘i ve müşterinin semen-i müsemmâyı tezyid etmeleri veyahut bâyi‘in semen-i müsemmâdan tenzili asıl akde mülhak olur yani asıl akd güyâ ol tezyid veyahut tenzil üzerine vâki‘ olmuş hükmünde tutulur.

258 Madde — Ba‘de’l-akd bâyi‘ mebi‘i tezyid ettikde ziyâdenin semen-i müsemmâdan hissesi olur.

Meselâ bâyi‘ on guruşa satmış olduğu sekiz karpuz üzerine iki karpuz daha ziyâde ve müşteri kabul ettiği suretde on guruşa tamam on karpuz