⚠️

Deneysel Transliterasyon (Orijinal kaynaklara danışınız!)

  • Burada görülen çıktı, büyük dil modeli tarafından üretilmiş ve herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden, birebir yansıtılmıştır.
  • Bu metnin hatalar ve eksikler içermesi olasıdır. Sadece referans ve ön izleme amaçlı kullanılmalıdır. Daima birincil kaynaklara başvurunuz.
  • Düstur metni Kongre Kütüphanesi adresinden alınmıştır. (Turkey, and Abdülhamid Ii Collection. Düstur. [Istanbul: Matbaa-i Amire Ankara: Başbakanlık Basımevi, 1863] Periodical. https://www.loc.gov/item/ne62000951/.)
Page 775
Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
765

(Bosna Eyâletiyle Hersek Sancağı çiftlikâtında câri olan yarıcılık ve üçleme ve dörtleme ve beşleme usûllerinde ashâb-ı alâka ile müste’cirler beyninde cereyân eden muzâraa muâmelâtında bu defa icrâ olunan ta’dîlâtı mutazammın nizâmnâmedir)

Birinci Bend: Saray Sancağının ekser mahallerinde üçleme ve biraz yerlerinde yarıcılık usûlü câri olduğundan Sancak-ı mezkûrda öteden beri ashâb-ı alâka ile müste’cirler beyninde mukarrer olan muzâraa şerâitinin sâir maddeleri kemâkân bâki ve câri olup fakat üçleme usûlünde olan mahallerde şimdiye kadar nısfı ashâb-ı alâkaya âid olan meyve hâsılâtının ba’dezin sülüsü ashâb-ı alâkaya ve sülüsânı müste’cirlere âid olacaktır. Ve müste’cirlerin sâkin oldukları hâne ve sâir ebniyenin şimdiki gibi gerek müceddeden inşâsı ve gerek ta’mîri maddeleri kâmilen ve dâimâ ashâb-ı alâka tarafından icrâ olunup şu kadar ki zâten müste’cirler tarafından yapılarak onların malı olan ebniye bulunduğu hâlde o makûleler tecdîde muhtâc oluncaya dek aralıkta ta’mîrlerine lüzûm göründükçe yine müste’cirler cânibinden ta’mîr olunacaktır. Ve’l-hâletü hâzihi memnû’ olduğu veçhile müste’cirlerin küllî ve cüz’î ashâb-ı alâkanın meccânen hizmetlerinde istihdâm olunmaları bundan böyle dahi kat’iyyen memnû’ olacaktır. Ve yarıcılık usûlünde olan çiftliklerin muâmelât ve mukâvelâtı hâsılâtça kâbil-i ta’dîl olmadığından fakat onlarda dahi ebniye ve memnûbiyet-i hizmet maddeleri aynen bâlâda üçleme hakkında beyân olunduğu veçhile olacaktır.

İkinci Bend: Travnik Sancağının ekser mahallerinde üçleme ve pek az yerlerinde dörtleme ve beşleme usûlleri câri olduğundan Sancak-ı mezkûrda ashâb-ı alâka ile müste’cirîn beyninde öteden beri mukarrer olan muzâraa şerâitinin sâir maddeleri kemâkân bâki ve câri olup fakat üçleme usûlünde olan çiftlikâtda şimdiye kadar ashâb-ı alâkaya nısfı âid olan meyve mahsûlâtının bundan böyle sülüsü ashâb-ı alâkaya ve sülüsânı müste’cirlere âid olacaktır. Şimdiye kadar inşâ ve ta’mîri kâh ashâb-ı alâka ve kâh müste’cirler tarafından icrâ olunmakda olan çiftlikât ebniyesinin bundan böyle gerek müceddeden inşâsı ve gerek emr-i ta’mîri kâmilen ve dâimâ ashâb-ı alâka cânibinden icrâ olunup fakat zâten müste’cirler...