⚠️

Deneysel Transliterasyon (Orijinal kaynaklara danışınız!)

  • Burada görülen çıktı, büyük dil modeli tarafından üretilmiş ve herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden, birebir yansıtılmıştır.
  • Bu metnin hatalar ve eksikler içermesi olasıdır. Sadece referans ve ön izleme amaçlı kullanılmalıdır. Daima birincil kaynaklara başvurunuz.
  • Düstur metni Kongre Kütüphanesi adresinden alınmıştır. (Turkey, and Abdülhamid Ii Collection. Düstur. [Istanbul: Matbaa-i Amire Ankara: Başbakanlık Basımevi, 1863] Periodical. https://www.loc.gov/item/ne62000951/.)
Page 69
Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
55

(Gayr-ez harîr ve duhân ve zeytûn ilzâmen ihâle olunan sâir vâridât)
(Aşâriye hakkında mer’iyyü’l-icrâ olan nizâmnâmedir)

Birinci bend: Zahîre ve penbe ve sâir kâffe-i mahsûlât-ı arziyyeden aynen ve min-el-kadîm ahâliye mer’î olarak terk olunan mahaller ile cibâl-i mübâha ve balkanlardan mâadâ yerlerde husûle gelen giyahdan ve üzüm ve meyve makûlesinden ve asel hâsılâtından rızâ-yı tarafeyn olduğu hâlde mahallî meclisinin karârına tatbîkan râyic-i belde üzere bedelen veyâhud yine aynen onda bir öşür tahsîl kılınacaktır.

İkinci bend: Buğday ve arpa ve bunlara mümâsil mahsûlâtın a‘şâr-ı hâsılası rızâ-yı tarafeyn bulunduğu hâlde usûlüne tevfîkan demet hesâbıyla alınıp kile ile i‘tâsını isteyenlerin öşürleri kile ile istihsâl olunacaktır. Ve bu kileler hakkında ba‘zı fesâd zuhûru meşhûd olduğundan vakt-i ta‘şîrde me’mûrîn-i mahalliye cânibinden isti‘mâl olunacak kilelere dikkat ettirilip tâife-i zürrâ‘ gadirden vikâye kılınacaktır.

Üçüncü bend: Hatab ve kömürden ve derûn-ı şehir ve kurâda kâin hâneler havâlisinde husûle gelen sebze ve meyveden öşür alınmayacaktır.

Dördüncü bend: Sebze ıtlâk olunan mahsûlâttan tarâveti zâil oldukdan sonra ekl ve isti‘mâle sâlih olmayan ve salamura olmayan ve bostan ıtlâk kılınmayan pırasa ve ıspanak ve mülhiye ve ebegümeci ve semizotu ve salata ve marul ve sakız ve asma kabağı ve enginar gibi mahsûlâttan öşür alınmayıp mâadâsından mahallî meclisinin karârına tevfîkan râyic-i belde üzere bedelen veyâhud aynen onda bir öşür ahz olunacaktır.

Beşinci bend: Mültezimler veyâhud adamları geşt ü güzâr eyledikleri yerlerde ahâlî ve tebeadan meccânen veyâhud dûn bahâyla yem ve yiyecek almayacaklardır. Ve a‘şâr zahâirinin nakli mu‘tâd olan yerlerde bir adamın yüklü arabasıyla bir günde gidip yine akşamısı mahalline avdet edeceği mesâfede akreb bâzâra nakl olunacak a‘şâr zahîresinin beher İstanbul kilesi içün sâat başına üçer pâre ücret verilerek nakli kemâkân mer‘î olacaktır. Ve bundan uzak