Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
189
( Fî 21 Zilkade sene 292 ve fî 8 Kânun-ı evvel sene 391 )
( Tarihlü mukavelenamenin sureti )
Devlet-i Aliye ile İran Devleti beyninde mün’akid ve mevcûd olan muâhedât ile musaddak ve mer’iyyü’l-icrâ olan mukavelenamelerin ahkâmı kemâ-kân bâkî olmak üzere muahharen Sefâret-i Îrâniye ile Nezâret-i Celîle-i Hâriciye beyninde kararlaştırılan mukavelenamedir.
Evvelâ, Memâlik-i Devlet-i Aliye’de bulunan tebaa-i Îrâniye cinâyet ve cünha ve kabahate müteallik kâffe-i husûsâtda doğrudan doğruya kavânîn ve nizâmât-ı Devlet-i Aliye’ye ve bilâ-vâsıta zâbıta ve mehâkim-i Saltanat-ı Seniye’ye tâbi olacak ve fakat bend-i râbi’de zikr olundığı vechle bu madde Devlet-i Îrâniye me’mûrlarının Îran tebaası üzerinde olan hakk-ı himâyelerini ihlâl etmeyeceğinden sûret-i sarîha ve aleniyede vukû’a gelen cinâyât-ı fi’liyyelerinin tahkîkâtı ve mücâzâtı kemâ-kân bilâ-vâsıta zâbıta ve mehâkim-i Devlet-i Aliyece icrâ olunmak üzere bu makûle cinâyât-ı aleniye ve meşhûdeden mâadâ cinâyât ve cünha ve kabahate müteallik ef’âlden birinin isnâdıyla ahz ve tevkîf olunan Îranlının ahvâl-i sahîhası anlaşılmak içün hakkında icrâ kılınacak tahkîkât-ı evveliyede töhmeti veyâ berâet-i zimmeti zâhir oluncaya kadar gerek Dersaâdet’de ve gerek taşralarda Îran Şehbender ve Şehbender vekillerinin bizzat veyâ bilâ-vâsıta huzûruyla indimâm-ı vukûf ve ma’lûmâtları câiz olacaktır ve bunlardan her ne sûretle olur ise olsun cünha ve cinâyet ve kabahatleri sâbit olanlar aleyhlerinde lâhik olacak hükm-i i’lâmlarının birer sûret-i musaddakası me’mûrîn-i Îrâniye’ye i’tâ kılınacaktır. Tebaa-i Îrâniye ile tebaa-i Devlet-i Aliye beyninde ticâret ve hukûk-ı âdiyeye müteallik tekevvün edebilecek bilcümle deâvî ve ihtilâfât mehâkim-i Devlet-i Aliye’de fasl ve rü’yet olunacak ve bu misillü deâvînin hîn-i rü’yetinde Şehbenderler tarafından tercümân bulundırılmak câiz olacaktır. Ve tebaa-i Îrâniye aleyhine verilecek hukûk ve ticâret i’lâmâtının ahkâmı me’mûrîn-i Devlet-i Aliye tarafından sefâret ve şehbenderler vâsıtasına mürâcaatla icrâ olunacak ise de i’lâmât-ı mezkûrenin icrâsına lâzım gelecek müddete nazaran şâyet sefâret ve şehbenderler tarafından icrâ olunmayacağı veyâhud
( Fî 21 Zilkade sene 292 ve fî 8 Kânun-ı evvel sene 391 )
( Tarihlü mukavelenamenin sureti )
Devlet-i Aliye ile İran Devleti beyninde mün’akid ve mevcûd olan muâhedât ile musaddak ve mer’iyyü’l-icrâ olan mukavelenamelerin ahkâmı kemâ-kân bâkî olmak üzere muahharen Sefâret-i Îrâniye ile Nezâret-i Celîle-i Hâriciye beyninde kararlaştırılan mukavelenamedir.
Evvelâ, Memâlik-i Devlet-i Aliye’de bulunan tebaa-i Îrâniye cinâyet ve cünha ve kabahate müteallik kâffe-i husûsâtda doğrudan doğruya kavânîn ve nizâmât-ı Devlet-i Aliye’ye ve bilâ-vâsıta zâbıta ve mehâkim-i Saltanat-ı Seniye’ye tâbi olacak ve fakat bend-i râbi’de zikr olundığı vechle bu madde Devlet-i Îrâniye me’mûrlarının Îran tebaası üzerinde olan hakk-ı himâyelerini ihlâl etmeyeceğinden sûret-i sarîha ve aleniyede vukû’a gelen cinâyât-ı fi’liyyelerinin tahkîkâtı ve mücâzâtı kemâ-kân bilâ-vâsıta zâbıta ve mehâkim-i Devlet-i Aliyece icrâ olunmak üzere bu makûle cinâyât-ı aleniye ve meşhûdeden mâadâ cinâyât ve cünha ve kabahate müteallik ef’âlden birinin isnâdıyla ahz ve tevkîf olunan Îranlının ahvâl-i sahîhası anlaşılmak içün hakkında icrâ kılınacak tahkîkât-ı evveliyede töhmeti veyâ berâet-i zimmeti zâhir oluncaya kadar gerek Dersaâdet’de ve gerek taşralarda Îran Şehbender ve Şehbender vekillerinin bizzat veyâ bilâ-vâsıta huzûruyla indimâm-ı vukûf ve ma’lûmâtları câiz olacaktır ve bunlardan her ne sûretle olur ise olsun cünha ve cinâyet ve kabahatleri sâbit olanlar aleyhlerinde lâhik olacak hükm-i i’lâmlarının birer sûret-i musaddakası me’mûrîn-i Îrâniye’ye i’tâ kılınacaktır. Tebaa-i Îrâniye ile tebaa-i Devlet-i Aliye beyninde ticâret ve hukûk-ı âdiyeye müteallik tekevvün edebilecek bilcümle deâvî ve ihtilâfât mehâkim-i Devlet-i Aliye’de fasl ve rü’yet olunacak ve bu misillü deâvînin hîn-i rü’yetinde Şehbenderler tarafından tercümân bulundırılmak câiz olacaktır. Ve tebaa-i Îrâniye aleyhine verilecek hukûk ve ticâret i’lâmâtının ahkâmı me’mûrîn-i Devlet-i Aliye tarafından sefâret ve şehbenderler vâsıtasına mürâcaatla icrâ olunacak ise de i’lâmât-ı mezkûrenin icrâsına lâzım gelecek müddete nazaran şâyet sefâret ve şehbenderler tarafından icrâ olunmayacağı veyâhud