Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
327
Mu‘teber olmak kâide ittihâz olunacakdır zikr olunan esâs üzerine ta‘rifenin
tanzîmiyle dara ve hakk-ı rutûbet gibi tankîsât-ı ma‘mûle ve mer‘iyesini karârlaşdırmak
içün işbu mukâvelenin akdini müteâkib tarafından bir kûmîsyôn teşkîl olunacak
ve bu kûmîsyôn hükm-i mukâvelenin mebde’-i icrâsı hulûl itmezden evvel ikmâl-i
me’mûriyete sarf-ı mesâî edecekdir.
Dördüncü mâdde: Bâlâda zikr olunan yüzde yetmiş beş resm-i gümrük tenbâkûnun
memâlik-i Osmâniye’den ilk gümrüge vusûlünde istîfâ kılınacakdır şu kadar ki tüccâra
suhûlet olmak üzere tenbâkûnun resm-i gümrükünü mahall-i istihlâkinde te’diye itmek
isteyenler hakkında mu‘âmele-i âtiyenin icrâsı mukarrerdir şöyle ki Îrân tüccârı iskele
veyâhud hudûda getirdigi tenbâkûyı dogruca rüsûmât idâresine teslîm
idüp orada vezn olunarak ve darası çıkarılarak mikdâr-ı sâfîsi
anlaşıldıkdan sonra eger ol tenbâkûyı mahall-i mezkûrda satacak ise
yüzde yetmiş beş resmini derhâl te’diye iderek tezkeresini alacak ve ol mahalde
satmayıp da başka bir yere nakl edecek olur ise rüsûmât idâresine
mürâcaatla alacagı nakliye tezkeresini tenbâkûyı götürecegi mahall[-i] rüsûmât
idâresinden oranın bu‘d-i mesâfesine göre ta‘yîn olunacak bir münâsib müddet
zarfında vusûlünü mübeyyin zahriye etdirüp iâde edecegini ve itmez ise yüzde
yetmiş beş resmini tamâmâ te’diye edecegini müş‘ir bir sened ve bir de tüccârdan mu‘teber
kefîl verdikden sonra usûlü vechile bir çeki kâimesi tanzîm olunarak nakliye
tezkeresiyle berâber tenbâkûnun imrârına müsâade olunup vâsıl oldugu
mahalde dahi resmini derhâl i‘tâ ile tezkeresini ilgâ veyâhud resm-i mezbûru
hemân vermeyip de müşteri buluncaya kadar te’hîr itmek istedigi hâlde tenbâkûyı
birisi kendüsinde ve dîgeri rüsûmât idâresinde bulunacak iki miftâhlı
kendüye mahsûs bir magazaya komaga sâhibi mecbûr olacakdır ve bu mu‘âmele
ilk mevrîdde satılacak tenbâkûlar hakkında dahi tüccârın talebi üzerine cârî
olacakdır bâde-zikr bir mahalden dîger mahalle nakl olunacak tenbâkûların esnây-ı
râhda hâsıl edecegi rutûbetden dolayı yüzde iki kıyye kadar zuhûr eden
fazladan resm-i gümrük alınmayacakdır.
Beşinci mâdde: Memâlik-i Devlet-i Aliyye-i Osmâniye’den memâlik-i ecnebiyeye trânsît
Mu‘teber olmak kâide ittihâz olunacakdır zikr olunan esâs üzerine ta‘rifenin
tanzîmiyle dara ve hakk-ı rutûbet gibi tankîsât-ı ma‘mûle ve mer‘iyesini karârlaşdırmak
içün işbu mukâvelenin akdini müteâkib tarafından bir kûmîsyôn teşkîl olunacak
ve bu kûmîsyôn hükm-i mukâvelenin mebde’-i icrâsı hulûl itmezden evvel ikmâl-i
me’mûriyete sarf-ı mesâî edecekdir.
Dördüncü mâdde: Bâlâda zikr olunan yüzde yetmiş beş resm-i gümrük tenbâkûnun
memâlik-i Osmâniye’den ilk gümrüge vusûlünde istîfâ kılınacakdır şu kadar ki tüccâra
suhûlet olmak üzere tenbâkûnun resm-i gümrükünü mahall-i istihlâkinde te’diye itmek
isteyenler hakkında mu‘âmele-i âtiyenin icrâsı mukarrerdir şöyle ki Îrân tüccârı iskele
veyâhud hudûda getirdigi tenbâkûyı dogruca rüsûmât idâresine teslîm
idüp orada vezn olunarak ve darası çıkarılarak mikdâr-ı sâfîsi
anlaşıldıkdan sonra eger ol tenbâkûyı mahall-i mezkûrda satacak ise
yüzde yetmiş beş resmini derhâl te’diye iderek tezkeresini alacak ve ol mahalde
satmayıp da başka bir yere nakl edecek olur ise rüsûmât idâresine
mürâcaatla alacagı nakliye tezkeresini tenbâkûyı götürecegi mahall[-i] rüsûmât
idâresinden oranın bu‘d-i mesâfesine göre ta‘yîn olunacak bir münâsib müddet
zarfında vusûlünü mübeyyin zahriye etdirüp iâde edecegini ve itmez ise yüzde
yetmiş beş resmini tamâmâ te’diye edecegini müş‘ir bir sened ve bir de tüccârdan mu‘teber
kefîl verdikden sonra usûlü vechile bir çeki kâimesi tanzîm olunarak nakliye
tezkeresiyle berâber tenbâkûnun imrârına müsâade olunup vâsıl oldugu
mahalde dahi resmini derhâl i‘tâ ile tezkeresini ilgâ veyâhud resm-i mezbûru
hemân vermeyip de müşteri buluncaya kadar te’hîr itmek istedigi hâlde tenbâkûyı
birisi kendüsinde ve dîgeri rüsûmât idâresinde bulunacak iki miftâhlı
kendüye mahsûs bir magazaya komaga sâhibi mecbûr olacakdır ve bu mu‘âmele
ilk mevrîdde satılacak tenbâkûlar hakkında dahi tüccârın talebi üzerine cârî
olacakdır bâde-zikr bir mahalden dîger mahalle nakl olunacak tenbâkûların esnây-ı
râhda hâsıl edecegi rutûbetden dolayı yüzde iki kıyye kadar zuhûr eden
fazladan resm-i gümrük alınmayacakdır.
Beşinci mâdde: Memâlik-i Devlet-i Aliyye-i Osmâniye’den memâlik-i ecnebiyeye trânsît