⚠️

Deneysel Transliterasyon (Orijinal kaynaklara danışınız!)

  • Burada görülen çıktı, büyük dil modeli tarafından üretilmiş ve herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden, birebir yansıtılmıştır.
  • Bu metnin hatalar ve eksikler içermesi olasıdır. Sadece referans ve ön izleme amaçlı kullanılmalıdır. Daima birincil kaynaklara başvurunuz.
  • Düstur metni Kongre Kütüphanesi adresinden alınmıştır. (Turkey, and Abdülhamid Ii Collection. Düstur. [Istanbul: Matbaa-i Amire Ankara: Başbakanlık Basımevi, 1863] Periodical. https://www.loc.gov/item/ne62000951/.)
Page 426
Büyük Dil Modeli Tarafından Üretilen Metin
412

١٦٢٤ ماده مدعی حدودك بیاننده اصابت ایدوبده عقارك مقدار ذراع و یا دونمنی االسك یا زیاده سویلسه دعواسنك صحتنه مانع اولماز
1624 Madde Müddeî hudûduñ beyânında isâbet idüp de ‘akârıñ mikdâr-ı zirâ‘ veyâ dönümini eksik yâ ziyâde söylese da‘vâsınıñ sıhhatine mâni‘ olmaz.

١٦٢٥ ماده عقارك ثمنی دعواده حدودينك بیانی شرط دكلدر
1625 Madde ‘Akârıñ semeni da‘vâsında hudûdınıñ beyânı şart degildir.

١٦٢٦ ماده مدعابه دین ایسه مدعی انك جنس و نوع و وصف و مقدارینی بیان ایتمسی لازمدر
1626 Madde Müdde‘â-bih deyn ise müddeî ânıñ cins ve nev‘ ve vasf ve mikdârını beyân itmesi lâzımdır.

مثلا التون یا کومش دیو جنسنی و عثمانلو سکه سی یاخود انکلیز سکه سی دیو نوعنی و سکه خالصه یاخود سکه مغشوشه دیو وصفنی و نه مقدار اولدیغنی بیان ایتمسی لازمدر
Meselâ altun yâ gümüş diyu cinsini ve ‘Osmânlı sikkesi yâhud İngiliz sikkesi diyu nev‘ini ve sikke-i hâlisa yâhud sikke-i mağşûşe diyu vasfını ve ne mikdâr oldığını beyân itmesi lâzımdır.

فقط على الاطلاق شوقدر غروش دیو ادعا ایتسه دعواسی صحیح و عرف بلده جه معهود اولان غروشه مصروف اولور
Fakat ‘ale’l-ıtlâk şu kadar guruş diyu iddi‘â itse da‘vâsı sahîh ve ‘örf-i beldece ma‘hûd olan guruşa masrûf olur.

و ایکی درلو غروش متعارف اولدیغی حالده برينك رواج و اعتباری دها زیاده اولسه ادناسنه صرف اولور
Ve iki dürlü guruş müte‘âref oldığı hâlde biriniñ revâc ve i‘tibârı dâha ziyâde olsa ednâsına sarf olunur.

نته کیم شوقدر عدد بشلك دیو دعوی ایتسه فی زماننا مسکوکات مغشوشه دن اولان قره بشلکه مصروف اولور
Nitekim şu kadar ‘aded beşlik diyu da‘vâ itse fî-zemâninâ meskûkât-ı mağşûşeden olan kara beşlige masrûf olur.

١٦٢٧ ماده مدعابه عین اولدیغی تقدیرده سبب ملکیت بیان اولنمق لازم کلیوب بلکه بومال بنمدر دیو ملك مطلق دعواسی صحیح اولور
1627 Madde Müdde‘â-bih ‘ayn oldığı takdîrde sebeb-i mülkiyet beyân olunmak lâzım gelmeyüp belki bu mâl benimdir diyu mülk-i mutlak da‘vâsı sahîh olur.

اما دین اولدیغی تقدیرده سبب و جهتی یعنی ثمن مبیعمیدر یوخسه اجرتمیدر و یاخود آخر جهتندن طولاییمی بر بورجدر الحاصل نه جهتدن طولایی دین اولدیغی سؤال اولنور
Ammâ deyn oldığı takdîrde sebeb ve ciheti ya‘nî semen-i mebî‘ midir yohsa ücret midir veyâhud âhar cihetden dolayı mı bir borcdur el-hâsıl ne cihetden dolayı deyn oldığı su’âl olunur.

١٦٢٨ ماده اقرارك حکمی مقر بهك ظهوریدر یوخسه بداية حدوثی دکلدر
1628 Madde İkrârıñ hükmi mukarrun bihiñ zuhûrıdır yohsa bidâyet-i hudûsı degildir.

بو جهتله اقرار سبب ملك اوله ماز
Bu cihetle ikrâr sebeb-i mülk olamaz.

بناء علیه مدعی مجرد مدعا عليهك اقرارینی سبب طوته رق اندن برشی دعوی ایتسه استماع اولنماز
Binâen-‘aleyh müddeî mücerred müdde‘â-‘aleyhiñ ikrârını sebeb tutarak andan bir şey da‘vâ itse istimâ‘ olunmaz.

مثلا مدعی بومال بنمدر وانك ذى الیدی اولان شو آدم دخی بنم اولدیغنی اقرار ایتمشیدی دیو دعوی ایتسه استماع اولنور اما بومال بنمدر زیرا انك ذى الیدی اولان شو آدم بنم اولدیغنی اقرار ایتمشیدی دیو دعوی ایتسه استماع اولنماز
Meselâ müddeî bu mâl benimdir ve ânıñ zi’l-yedi olan şu âdem dahi benim oldığını ikrâr etmişidi diyu da‘vâ itse istimâ‘ olunur ammâ bu mâl benimdir zîrâ ânıñ zi’l-yedi olan şu âdem benim oldığını ikrâr etmişidi diyu da‘vâ itse istimâ‘ olunmaz.

كذلك مدعی جهت قرضدن طولایی شو آدمده بوقدر غروش اله جغم
Kezâlik müddeî cihet-i karzdan dolayı şu âdemde bu kadar guruş alacağım
(واردر)
(vardır)